Stundin - staðurinn, stjarna fædd ! Til hamingju !

Við félagarnir, Óskar Einarsson og ég, deildum sérstakri ánægju okkar rétt í þessu í símtali yfir því að hún Gréta okkar Salóme Stefánsdóttir færi til Bakú fyrir hönd þjóðarinnar.

Ástæðan fyrir því að við samgleðjumst henni svona innilega er sú að Gréta naut tónlistarlegrar handleiðslu Óskars frá fjórtán ára aldri og hefur unnið með honum síðan, - og þegar ég sneri mér til Óskars til þess að útsetja fyrir mig fiðluleikskafla í laginu "Stundin - staðurinn", sem var í úrslitakeppni Söngvakeppni Sjónvarpsins 2006, mælti Óskar eindregið með því að Gréta léki á fiðluna, þá aðeins 17 ára ef ég man rétt. ´

Í fyrsta myndskeiði lagsins og upphafi þess sást þessi yndislegi listamaður leika innganginn og þar með stimpla sig inn í fyrsta sinn inn í þessa keppni.

Hún stóð sig afburða vel, það var augljóst hvílík hæfileika listakona var þarna á ferð sem aðeins biði eftir því að springa endanlega út, - þetta væri aðeins spurning um hvenær upp rynni stóra "stundin - staðurinn" og að hún yrði stór stjarna hér.

Erlendis er oft sagt: "A star is born", - stjarna er fædd.

Það á svo sannarlega við um Grétu Salóme.  Ég er sannfærður um að hún á eftir að verða einhver allra besti fulltrúi, sem íslenska þjóðin hefur sent í úrslitakeppni Evróvision.

Innilega til hamingju, mín elskulega Gréta Salóme!  Nú var það og verður svo sannarlega aftur "stundin - staðurinn hjá þér !

Jónsi og Greta til Bakú

Innbyggð í kerfið í 70 ár.

Í ár eru rétt 70 ár síðan verðbólga fór fyrst fyrir alvöru á fulla ferð hér á landi.  Ástæðurnar fyrir þessu stjórnleysi voru nokkrar.

Framkvæmdir vegna hersetu Breta og síðar Bandaríkjamanna skópu mikla þenslu. Önnur eins innspýting í íslenska hagkerfið átti sér enga hliðstæðu.

Þetta gerðist á versta mögulega tima vegna þegar alger trúnaðarbrestur varð milli foringja stærstu stjórnmálaflokkanna, Ólafs Thors og Hermanns Jónassonar.

Tvennar alþingiskosningar fóru fram, Sósíalistaflokkurinn vann stórsigur og breytti hlutföllum á þingi og í kjölfarið fylgdi stjórnarkreppa, sem var svo alvarleg, að Sveinn Björnsson ríkisstjóri myndaði utanþingsstjórn sem sat í tvö ár.

Á þessum árum mælti Ólafur Thors þau fleygu orð, að verðbólguna og dýrtíðina væri hægt að kveða niður með  "einu pennastriki" og var lengi hæddur fyrir þau, vegna þess að í hönd fór samfellt verðbólguskeið sem stóð í tæpa hálfa öld.

Gengi íslensku krónunnar var fellt 1939 og 1950 og árið 1959 reyndi minnihlutastjórn Emils Jónssonar að færa verðlagið niður en það hrökk skammt og í hönd fóru þrjátíu ár víxlverkana kaupgjalds og verðlags með gengisfellingum æ ofan í æ.

Eina þeirra kallaði þáverandi fjármálaráðherra, Halldór E. Sigurðsson, "gengissig í einu stökkki."

Það var gott dæmi um það þegar stjórnmálamenn reyndu að breiða yfir þá staðreynd að hér ríkti samfellt stjórnleysisskeið í efnahagsmálum.

Þjóðarsáttin 1990 verður í mínum huga æ merkilegri eftir því sem árin líða.

Hún fól í sér einu umtalsverðu aðgerðina til þess að vinna bug á óstöðugleikanum og óreiðunni, sem hefur verið fylgifiskur íslenskra efnahagsmála og næstu árin á eftir nutu stjórnmálamenn góðs af því sem menn utan þings afrekuðu með þjóðarsáttinni.  

Verðbólga er innbyggð í það hagkerfi heimsins sem hefur hagvöxt sem forsendu og Ísland getur ekki verið eyland í þessu efni.

En okkur virðist fyrirmunað að halda okkur til langframa nálægt því meðaltali verðbólgunnar sem ríkir í kringum okkar.  

 

 

Verðbólgan er innbyggð í kerfið

Ýjað að dauðasök.

Rétt er að gera sér grein fyrir því sem Snorri Óskarsson setur fram í skrifum sínum sem er mun alvarlega en það að samkynhneigð sé synd.

Hann lætur ekki staðar numið við það að skilgreina samkynhneigð sem synd heldur líka að hún beri í sér dauðann sjálfan, sem ég get ekki skilið öðruvísi en svo að hann skilgreini hana sem dauðasynd.

Og þá er stutt yfir í það að réttlætanlegt sé að láta liggja dauðarefsingu við samkynhneigð eins og gerst hefur í sumum fjarlægum löndum, því að Snorri tekur líkingu við bankaræningja, sem fái þungan dóm og telur að samkynhneigðir skuli teljast glæpamenn og eigi þá væntanlega skilið að fá hliðstæða dóma og verða settir í fangelsi fyrir hegðun sem skilgreina megi sem dauðasök.

Snorri hefur að vísu frelsi til að hafa þessar skoðanir, en engu að síður er sjaldgæft að sjá svona róttækar hugmyndir, sem fara í bága við grundvallaratriði þeirra gilda sem eru undirstaða mennta- og menningarkerfis okkar.

Ég hef áður lýst því hvernig einn af drengjunum í Stórholtinu í Reykjavík, þar sem ég ólst upp, sýndi þegar 3ja til 4ra ára gamall af sér "afbrigðilega hegðun" að því leyti að hann vildi frekar leika sér á sama hátt og stelpur heldur en vera í strákaleikjunum.

Þetta eina tilfelli, þar sem ég þekki best allan æviferil samkynhneigðs manns, nægir mér til að álykta, að það sé ekki réttlátt að líkja hans meðfædda eðli við glæp og þaðan af síður synd, sem sé dauðasök.

Raunar hefur þessi samkynhneigði maður fyrir löngu tekið út þá refsingu að líf hans var eyðilagt vegna þeirrar andúðar og skilningsleysis sem hann varð að þola þegar hann oft á tíðum gekk í gegnum helvíti á jörðu.

Snorri Óskarsson er ekki einn á ferð í grunnskólanum, sem hann kennir við. Á hverjum degi má búast við að hann hitti nemendur sem eru samkynhneigðir, því að hlutfall þeirra er það hátt.

Þessir nemendur verða þá að sætta sig við það að horfast í augu við mann, sem telur þá vera ótínda glæpamenn af verstu sort, sem hafi gerst sekir um hegðun sem er dauðasök.

Óttast uppsögn

Sjálfstæðis- og Framsóknarflokkur aftur ?

Ekki var annað að sjá á niðurstöðum skoðanakönnunar Fréttablaðsins og Stöðvar 2 en að Sjálfstæðisflokkur og Framsóknarflokkur myndu ná meirihluta á Alþingi ef úrslit yrðu í samræmi við fylgistölurnar og þeir fengu 32 þingmenn gegn 31 þingmanni annarra flokka.

Það myndi þýða að stjórnarmyndun yrði ekki möguleg án samstjórnar þessara flokka eða þátttöku annars þeirra í stjórn.

Það er ekki nýtt að ný stjórnmálaöfl skori hátt í fyrstu skoðanakönnun. Borgaraflokkur Alberts Guðmundssonar mældist með 27% fylgi í byrjun og Bandalag jafnaðarmanna og Þjóðvaki sigldu líka með himinskautum í fyrstu.

Hlutfall þeirra sem ekki gefa upp stuðning við neitt framboð er óvenju hátt, enda gætir þreytu í hjá almenningi gagnvart stjórnmálum og stjórnmálamönnum.

Samstaða með 21% fylgi

Miðpunkturinn: Tvö lítil, örþunn raddbönd.

Eitt minnsta líffæri mannslíkamans, hin þunnu raddbönd, er eitt helsta kennitákn hverrar manneskju.

Rödd Bjarkar Guðmundsdóttur er algerlega einstök á heimsvísu, hún sker sig úr og á engan keppnaut.

Þegar við bætast miklir tónlistarhæfileikar, frumleg sköpun og fjölbreyttir aðrir hæfileikar er niðurstaðan sú sem allir þekkja: Björk Guðmundsdóttir er heimsstjarna.

Einhver "ræfilslegasti" sjúkdómur sem herjar á fólk er kvef og skyldar veirusýkingar en þrátt fyrir alla tækni okkar tíma er hann einn af þeim kvillum sem læknavísindin ráða ekkert við.

Saxi læknir myndi segja við þann, sem leitaði ítrekað til hans út af kvefpestum, að viðkomandi væri "lélegur sjúklingur, - það er aldrei neitt almennilegt að þér."

Samt er oft um að ræða veikindi sem getur stöðvað jafn mikið "náttúruafl" og Björk Guðmundsdóttir er.

Björk aflýsti tónleikum

Verra ef samkoman fýkur öll í heilu lagi.

Gott var að sviðið við Hallgrímskirkju, sem fauk á hliðina í gærkvöldi, fauk ekki fyrr, og enn betra að samkoman öll skyldi ekki hafa fokið.

Þetta segi ég þegar ég minnist þess einstæða viðburðar um hásumarið 1962 þegar heil samkoma á Álfaskeiði í Hrunamannahreppi fauk út í veður og vind í skýstrokki eða hvirfibyl, sem gekk yfir svæðið meðan skemmtiatriði stóðu þar sem hæst.

Einmuna veðurblíða var, sól skein í heiði og sjóðandi heitt var lengst af á meðan á samkomunni stóð. Fólk sat í makindum í grasi gróinni brekku og naut skemmtiatriða, sem fóru fram í tjaldi, sem reist hafði verið sem stórt leiksvið og átti að skýla skemmtikröftum fyrir rigningu, ef það ýrði úr lofti.

En engin ástæða var til að óttast það, það var heiðskírt og hvergi skýhnoðra að sjá.

Aðstæður gátu hreinlega ekki verið betri, stemningin var frábær og allt leit út fyrir einhverja bestu samkomuna, sem þarna hefði verið haldin.

En þá gerðist atburður, sem engan hafði órað fyrir.

Þegar við Árni Ísleifsson undirleikari minn vorum nýbyrjaðir á atriði okkar reif sig skyndilega upp mikill vindstrokkur efst í brekkunni fyrir austan áhorfendasvæðið, og stefndi niður brekkuna beint á sviðstjaldið og veitingatjald við hliðina.

Þegar strokkurinn kom inn yfir áhorfendurna hreif hann með sér allt lauslegt þannig að flíkur, flöskur, nestiskörfur, pokar og hvaðeina lauslegst skrúfaðist hátt upp í loftið og þeyttist sumt langan veg í burtu en annað féll niður eins og skæðadrífa, svo að fólk varð að vara sig.  

Eftir því sem strokkurinn barst í átt til tjaldanna tveggja flúðu áhorfendur undan honum í allar áttir í algerri ringulreið, því sumir voru á beinum flótta en aðrir að elta lausahluti sem höfðu fokið frá þeim. 

Nokkur augnablik var veik von um að strokkurinn færi ekki lengra en þá tók hann skyndilega á rás og óð beint í áttina að tjöldunum og skall á þeim.

Hann var svo öflugur að veitingatjaldið féll og austurendi sviðstjaldsins byrjaðði að lyftast upp, einmitt þegar ég var í miðju lagi.

"The show must go on" segir máltækið, og ég brá á það ráð að stökkva upp og ná taki á láréttu tjaldsúlunni og hékk á henni til að reyna að koma í veg fyrir að tjaldið fyki allt. Á meðan á því stóð hélt ég áfram að syngja lagið horfandi á helminginn af áheyrendum á harðahlaupum, ýmist burt af svæðinu eða á eftir lausahlutum, og hinn helming áhorfendanna að standa upp, reyna að bjarga föggum sínum og búast til flótta.

Vindstrokkurinn svipti í þeim svifum aftari hluta tjaldsins til þannig að það snerist til hliðar og féll yfir Árna þar sem hann reyndi að halda áfram undirleiknum undir tjaldinu.

Svona hékk ég syngjandi í staginu og hann spilandi undir tjaldinu, allt orðið á tjá og tundri á áhorfendasvæðinu og í raun hlægilega fáránlegt að reyna að halda áfram flutningi lagsins við þessar aðstæður, enda enginn lengur að hlusta, allir að reyna að bjarga sínu skinni.  

Í þeim svifum féll tjaldið allt á hliðina svo að ég veltist á jörðinni og nú var það allt komið í eina hrúgu, ég liggjandi, syngandi ofan á tjaldhrúgunni óg Árni enn spilandi undir henni af veikum mætti.  

Strokkurinn óð nú áfram yfir það sem eftir var að svæðinu, loftið var allt orðið fullt af flíkum, blöðum, dúkum og smáhlutum í einni allherjar hringiðu yfir höfðinu á hlaupandi fólki - þessi fjölmenna góðviðrissamkoma hafði hreinlega fokið út í buskann og tvístrast, tjaldið vafist upp í hrauk og þaggaði nú endanlega niður í okkur Árna.

Lauk samkomunni þar með.

Árni Ísleifsson og margt heimafólk, sem þarna var, er enn á lífi og getur staðfest þessa frásögn af þessum einstæða viðburði.

Sviðið fauk í hávaðaroki

Gæti orðið árlegt fyrirbæri.

Íslendingar hlutu silfurverðlaun í handbolta í Peking 2008 í því landi mannréttindabrota, alræðis og kúgunar sem Kína er.

Íslendingar sendu íþróttafólk á Ólympíuleikana í Moskvu 1980 á sama tíma sem þar var alræðisstjórn og mannréttindabrot, kúgun og fjöldi fanga við illan kost í Síberíu. Þar á ofan höfðu Rússar ráðist inn í Afganistan til að viðhalda kommúnistastjórn þar.

Nefnum nokkur lönd sem gætu unnið í keppninni og fengju að halda úrslitakeppni Evróvision því að í sambandi evrópskra sjónvarpsstöðva eru lönd þar sem mannréttindafbrot eru jafnvel daglegt brauð.

Síðast í gær börðu ísraelskir lögreglu- og hermenn Palestínumenn sem vildu gróðursetja tré á eigin landi, sem Ísraelsmenn halda hernumdu í berhögg við ályktun Sameinuðu þjóðanna.

Ástandið er víst ekki alls staðar beysið í löndum í austanverðri Evrópu varðandi mannréttindi.

Meira að segja í okkar landi ríkir ástand í sjávarútvegi sem mannréttindanefnd Sameinuðu þjóðanna hafa veitt okkur ákúrur fyrir án þess að neitt hafi verið gert með það.

Úrslit í Evróvision gætu orðið þannig nokkur ár í röð að menn veltu því fyrir sér hvort það ætti að hætta við úrslitakvöldið.

Nú er það svo að einhvers staðar liggur samt lína, sem menn sameinast um að draga.

Þannig var Suður-Afríka árum saman útilokuð frá alþjóðlegum samskiptum í íþróttum meðan Apartheid aðskilnaðarstefnan og kúgun blökkumanna ríkti þar.

Það verður því ætíð matsatriði hvenær stjórnmálum og íþróttum verði blandað saman.  

 

Evróvisjón í skugga kúgunar?

Að berja höfðinu við ísinn.

Þeir sem afneita stórfelldri hlýnun loftslags sýna mikla tregðu sem jafnast á við þá tregðu sem ís og klaki bera í sér þegar hlýnar í veðri.

Þeir fullyrða að vegna þess að íslensku jöklarnir séu enn mun stærri en þeir voru fyrir 800 árum, hafi verið hlýrra hér fyrir 800 árum en er nú.

Þá gleyma þeir alveg þeirri miklu tregðu sem klaki og ís bera í sér.

Dæmi:

Þótt verið hafi alllangur kuldakafli að hausti og jörð alhvít á öllu miðhálendinu eru helstu vötn samt auð miklu lengur en landið í kring. Það er vegna tregðunnar sem býr í djúpu vatni.

Á hinn bóginn er það regla á vorin, að sömu vötn eru ísilögð í 2-3 vikur eftir að vorhlýindin hafa brætt mestallan snjó af landinu í kringum þau.

Í hliðargötunni, sem ég bý við, er enn klaki, tveimur vikum eftir að hlýindakafli brast á, en í haust, þegar kom kuldakast með meiri kulda en nú er, var þar enginn klaki.

Afneitunarmönnum væri trúandi til þess að draga þá ályktun af þessu að það hafi verið hlýrra í kuldakastinu í haust heldur en í hlýindakaflanum nú.

Jöklavísindamenn okkar eru sammála um að bara miðað við þá hlýnun sem nú er orðin, verði íslenskir jöklar horfnir að mestu eftir 1-200 ár og orðnir aðeins brot af því sem þeir voru fyrir 800 árum, þegar þeir höfðu haft 200 hlý ár á undan til að minnka ofan í það sem voru þá.

Línurit sem birt hafa verið um hita lofthjúps jarðar sýna, að hækkun hitans síðustu árin á sér engin fordæmi síðustu þúsund ár.

Jöklarnir bráðna að vísu ekki jafn hratt um alla jörðina, en þeir jöklar, sem langmestu máli skipta, við norður- og suðurheimsskautið, bráðna lang hraðast og mest.

En afneitunarmenn berja höfðinu við steininn, - afsakið, ísinn.

Jökullinn rýrnaði um þriðjung

Tilgerðin hefnir sín.

Ég hef aldrei skilið hvers vegna fyrirsætum virðist vera skipað að ganga þannig á fjallháum, mjóum hælum að þær  stígi fótunum næstum því í kross fyrir framan hver annan þegar þær rembast við að þóknast einhverjum óskráðum lögum tískuhönnuðanna.

Þar að auki virðist það næstum bannað að aðrar en hálfgerðar renglur komi fram á þessum sýningum eða í myndatökum.

Ekki að undra að sumar þeirra detti þegar þær þurfa að skakklappast þetta áfram á þann hátt, sem er þeim greinilega ekki eðlilegur.

Fallvaltar fyrirsætur

Sagan endalausa.

Frá desember og fram í mars er það regla frekar en undantekning í mesta vindabæli á norðurhveli jarðar að fárviðri með tilheyrandi úrkomu gangi yfir landið, oft jafnvel eitt á sólarhring.

Á þessum tíma, sem þar að auki er myrkasti tími ársins, er það fráleit ætlan útlendinga að ætla að ganga yfir þvert landið, hvað þá yfir sjálfan Vatnajökul.

Oft er farið upp á hálendið þótt veðurspá sýni glögglega að aftakaveður verði á fyrirtætlaðri leið, og ef ætlunin er að ferðin taki jafnvel margar vikur er nánast útilokað annað en að fárviðri skelli á göngumönnum, rífi tjöld þeirra og búnað og feyki út í buskann.

Frakki einn, sem bjargað var naumlega í lok slíkrar píslargöngu hér um árið sagði að tvennt hefði komið sér á óvart: Vindurinn og snjórinn.

Þar átti hann við það að vindurinn var svo sterkur að ekkert tjald stóðst hann og snjórinn var svo fíngerður að hann smaug inn í hvað sem var og fyllti það.

Í lokin kom síðan ausandi slagveður í aftakaroki, og var það aðeins fyrir kraftaverk að Frakkinn lifði þetta af.

Það er erfiðleikum bundið að stöðva för fólks en eitthvað þarf að gera til að afstýra því eftir megni að sagan endalausa gerist aftur og aftur vetur eftir vetur.  

Miðar hægt en örugglega niður